Harby ok geçirmeýän ýelek

Ok geçirmeýän ýelek (ok geçirmeýän ýelek), şeýle hem ok geçirmeýän ýelek, ok geçirmeýän ýelek, ok geçirmeýän kostýum, şahsy gorag enjamlary we ş.m. diýlip atlandyrylýar we adam bedenini söweş uçlarynyň ýa-da şrapnel bölekleriniň ýetirýän zyýanyndan goramak üçin ulanylýar.

Kompozisiýa

Gülle geçirmeýän ýelek, esasan, örtükden, gülle geçirmeýän gatlakdan, bufer gatlagyndan we gülle geçirmeýän tygly plastinkadan ybarat. Örtük, adatça, gülle geçirmeýän gatlagy goramak we daşky görnüşini owadan etmek üçin himiki süýümli matadan ýasalýar. Käbirleriniň örtüklerinde ok-därileri we beýleki enjamlary daşamak üçin jübüler bar. Gülle geçirmeýän gatlak, adatça, metaldan, kewlar süýüminden, ýokary berklikli we ýokary modully polietilenden we ş.m. ýasalýar. Ol deşiji oklary ýa-da partlaýjy bölekleri açmak ýa-da goýmak üçin ulanylýar. Bufer gatlagy zarbanyň kinetik energiýasyny aradan aýyrmak we deşilmeýän şikesleri azaltmak üçin ulanylýar. Ol adatça ýapyk deşikli örülen kompozit matadan, ýumşak poliuretan köpük plastmassalardan we beýleki materiallardan ýasalýar. Gülle geçirmeýän goýma plastinkasy gülle geçirmeýän gatlagyň gorag ukybyny ýokarlandyrmak üçin goýma plastinkasynyň bir görnüşidir. Ol, esasan, tüpeňiň göni oklarynyň we ýokary tizlikli kiçi bölekleriň deşilmegini goramak üçin ulanylýar.

Cklassifikasiýa

Ok geçirmeýän ýelekleri aşakdakylara bölmek bolýar:

1) Pyýada goşunynyň ok geçirmeýän ýelekleri. Personaly dürli böleklerden goramak üçin ulanylýan pyýada goşuny, deňiz pyýada goşuny we ş.m. bilen enjamlaşdyrylan.

2 Ýörite şahsy ok geçirmeýän ýelekler. Esasan ýörite işler üçin ulanylýar. Pyýada goşunynyň ok geçirmeýän ýelekleriniň esasynda boýnuň, egniň we garnyň gorag funksiýalary goşulýar we gorag meýdany artdyrylýar; öň we arka taraplary ok geçirmeýän işini gowulandyrmak üçin ok geçirmeýän ok geçirmeýän ok geçirmeýän tagtalary goýmak üçin birikdirilen tagta haltalary bilen üpjün edilen.

3 Artilleriýa beden sowuty. Ol esasan artilleriýa tarapyndan söweşde ulanylýar we böleklerden we zarba tolkunlaryndan goraýar.

Gurluş materiallaryna görä, ok geçirmeýän ýelekler aşakdakylara bölünýär:

1. Ýumşak ok geçirmeýän ýelekler. Ok geçirmeýän gatlak, adatça, tikişli ýa-da göni üst-üst goýulýan köp gatlakly ýokary berklikli we ýokary modully süýümli matadan ýasalýar. Ok ýa-da bölek ok geçirmeýän gatlaga girende, onuň energiýasyny sarp etmek üçin ugur boýunça kesişme, dartgynlyk we delaminasiýa bozulmalary ýüze çykýar.

2 Berk beden sowuty. Ok geçirmeýän gatlak adatça metal materialdan, ýokary berklikli we ýokary modully süýümden, rezin matrisa kompozit materialdan ýasalan laminatdan, ok geçirmeýän keramikadan we ýokary berklikli we ýokary modully süýüm kompozit platadan ýasalýar. Metal materialdan ýasalan ok geçirmeýän gatlak, esasan, metal materialyň deformasiýa we böleklenmegi arkaly snarýadyň energiýasyny sarp edýär. Ýokary berklikli we ýokary modully süýümli ok geçirmeýän laminatdan ýasalan ok geçirmeýän gatlak, snarýadyň energiýasyny delaminasiýa, dykylma, rezin matrisasynyň döwülmegi, süýümiň çykarylmagy we döwülmegi arkaly sarp edýär. Ýokary tizlikli snarýad keramik gatlak bilen çakyşanda, keramik gatlak döwülýär ýa-da ýarylýar we zarba nokadynyň töweregine ýaýraýar, bu bolsa snarýadyň energiýasynyň köp bölegini sarp edýär, soňra ýokary modully süýüm kompozit plitasy snarýadyň galan energiýasyny has köp sarp edýär.

③ Ýumşak we berk kompozit ok geçirmeýän ýelek. Üstki gatlak berk ok geçirmeýän materialdan, astar bolsa ýumşak ok geçirmeýän materialdan ýasalýar. Ok ýa-da bölek ok geçirmeýän ýelekiň ýüzüne degende, ýüzdäki ok, bölek we gaty material deformasiýa ýa-da döwülýär we okuň we bölekiň energiýasynyň köp bölegini sarp edýär. Ýumşak astar materialy okuň we bölekiň galan böleginiň energiýasyny özüne siňdirýär we ýaýradýar, bu bolsa buferleşdirip, deşilmeýän zyýany azaldyp biler.